پروین اعتصامی

شعر «روزی گذشت پادشهی از گذرگهی» از پروین اعتصامی:

پروین اعتصامی یکی از برجسته ترین شاعران معاصر در سبک ادبیات تعلیمی و قالب قطعه و قصیده و مثنوی است. زبان این شاعر، روان و فصیح و مضامین اشعارش، آموزنده و اجتماعی است. پروین اعتصامی اشعاری زیبا و جاودان در ظلم ستیزی و مبارزه با ریاکاری دارد و هم چنین تکنیک «مناظره» را استادانه در اشعار خود به کار می برد، تا جایی که شعر «مناظره ی مست و هشیار» او، یکی از عالی ترین نمونه ها در تاریخ ادب فارسی است.

روزی گذشت پادشهی از گذرگهی

فریاد شوق بر سرِ هر کوی و بام خاست

پرسید زآن میانه یکی کودکِ یتیم

کاین تابناک چیست که بر تاج پادشاست

آن یک جواب داد :چه دانیم ما که چیست

پیداست آنقدر که متاعی گران بهاست

نزدیک رفت پیرزنی کوژپشت و گفت :

این اشک دیده ی من و خون دل شماست

ما را به رخت و چوبِ شبانی فریفته است

این گرگ سال هاست که با گله آشناست

بر قطره ی سرشک یتیمان نظاره کن

تا بنگری که روشنی گوهر از کجاست